Nowe rozporządzenie ue 2023/1230 wprowadza po raz pierwszy jasne kryteria dla modernizacji maszyn przemysłowych. aktualne przepisy obowiązują do 20 stycznia 2027 roku.

Kluczowa data: 20 stycznia 2027

Data wejścia w życie nowego Rozporządzenia UE 2023/1230, w którym poruszono kwestię modernizacji maszyn

Obecny stan prawny – gdzie jesteśmy i co jest obowiązkowe

Maszyny przemysłowe modernizowane są od zawsze, natomiast do tej pory nie zostało wypracowane w UE spójne podejście dotyczące sposobu potwierdzania zgodności maszyn po wykonanych modernizacjach.

Aktualne regulacje ue

Obecny układ prawny obejmuje przepisy dotyczące producentów produktów wprowadzanych na rynek UE, w tym producentów maszyn, których będą dotyczyły między innymi takie dyrektywy jak:

• MD 2006/42/EC (Dyrektywa Maszynowa)

• LVD 2014/35/EU (Dyrektywa Niskonapięciowa)

• EMC 2014/30/EU (Dyrektywa Kompatybilności Elektromagnetycznej)

• Inne dyrektywy branżowe

Z drugiej strony mamy szereg przepisów dotyczących pracodawców użytkujących maszyny, takich jak dyrektywa 89/391/EEC czy 2009/104/EC.

Ważne: Oprócz dyrektyw UE mamy oczywiście przepisy lokalne, krajowe, które mogą się różnić w poszczególnych krajach UE.

Problem z oznakowaniem ce przy modernizacji

Z założenia dyrektywy dotyczące wprowadzania produktów na rynek UE opisują procedury oceny zgodności wymagające oznakowanie CE. Warto podkreślić, że w obszarze wymagań prawnych dotyczących pracodawców, nie ma procedur związanych z oznakowaniem CE.

Większość działań związanych z modernizacjami maszyn, będzie więc objęta wymaganiami dotyczącymi pracodawców, a więc nie wymagających oznakowania CE.

Główny problem – brak jasnych kryteriów modernizacji

Niezależnie od podziału wymagań prawnych na dwa obszary, warto zaznaczyć, że w żadnym z nich nie została jednoznacznie określona procedura modernizacji maszyn. Co więcej, nie ma w aktualnych przepisach nawet definicji:

• Modernizacji

• Modyfikacji

• Zmian wprowadzanych na maszynach

• Jednoznacznych kryteriów kwalifikacji tych zmian

Obecne wytyczne: Co prawda przewodnik do DM jak również „Blue Guide” opisują sytuację w której wprowadzenie „poważnych” zmian może zostać uznane za zbudowanie nowej maszyny, jednak kryteria nie są jasno określone.

Różne podejścia w krajach ue

Niektóre kraje UE wdrożyły również lokalne przepisy opisujące sposób postępowania przy wprowadzaniu zmian na maszynach, ale są to wyjątki. W większości krajów UE takie przepisy nie istnieją, w związku z tym podejście do tego zagadnienia jest bardzo indywidualne i zróżnicowane.

Obecnie stosowane podejścia:

• Część integratorów wystawia nową deklarację zgodności i oznakowuje maszynę znakiem CE

• Inni pozostają przy spełnieniu wymagań dotyczących pracodawcy/użytkownika tj. przeprowadzenie i udokumentowanie oceny ryzyka potwierdzającej bezpieczny stan maszyny oraz zapewnienie aktualnej dokumentacji

Z punktu widzenia obowiązujących w UE przepisów, oba podejścia są zgodne z prawem.

Wyjątki: Będą dotyczyły oczywiście sytuacji gdzie modernizacja obejmuje np. dołożenie maszyn nieukończonych z deklaracją włączenia, dla których z założenia musi zostać wystawiona deklaracji zgodności i nadane oznakowanie CE.

Rewolucyjne zmiany – nowe rozporządzenie ue 2023/1230

Nowe rozporządzenie UE 2023/1230, które zacznie obowiązywać od 20 stycznia 2027r., wprowadza po raz pierwszy definicję „istotnej modyfikacji”, ale co ważniejsze podaje również kryteria na podstawie których będzie można przeprowadzić kwalifikację wprowadzanych zmian.

Co to oznacza w praktyce?

Umożliwi to podjęcie decyzji, czy modyfikacja była istotna czy nie. W przypadku gdy modyfikacja zostanie zakwalifikowana jako istotna, zgodnie z założeniami rozporządzenia, konieczna będzie nowa ocena zgodności.

Konsekwencje istotnej modyfikacji:

• Osoba wprowadzająca zmiany stanie się producentem maszyny zmodyfikowanej

• Będzie musiała przygotować odpowiednią dokumentację techniczną

• Przygotować instrukcję obsługi

• Wystawić deklarację zgodności

• Oznakować maszynę oznakowaniem CE

Wpływ na różne podmioty – kto będzie dotknięty zmianami?

To duża zmiana! Przepisy, które z założenia dotyczą producentów, będą dotyczyły również bezpośrednio innych podmiotów wprowadzających modyfikacje na maszynach.

Podmioty objęte nowymi wymaganiami:

• Sami pracodawcy – modernizujący własne maszyny

• Integratorzy – wykonujący modyfikacje dla klientów

• Firmy zewnętrzne – świadczące usługi modernizacji

• Producenci maszyn – wykonujący upgrade’y swoich produktów

Jak przygotować się na zmiany?

Lista działań przygotowawczych

• Analiza obecnych procesów modernizacji w firmie

• Szkolenie zespołów odpowiedzialnych za modyfikacje maszyn

• Przygotowanie procedur oceny „istotności” modyfikacji

• Aktualizacja dokumentacji technicznej

• Nawiązanie współpracy z jednostkami notyfikowanymi

Nowe Rozporządzenie UE 2023/1230 wprowadza znaczące zmiany w podejściu do modernizacji maszyn przemysłowych. Po raz pierwszy w historii UE będziemy mieli jasne kryteria określające, kiedy modyfikacja jest „istotna” i wymaga pełnej procedury zgodności z oznakowaniem CE.

Firmy powinny już teraz rozpocząć przygotowania do zmian, które wejdą w życie 20 stycznia 2027 roku.

Pamiętaj: Masz jeszcze czas na przygotowanie się do nowych wymagań. Wykorzystaj ten czas mądrze!